Άγιος Νεόφυτος ο Έγκλειστος
_{Η ΟΥΡΑΝΟΔΡΟΜΗ ΠΟΡΕΙΑ ΤΟΥ}

Το βιβλίο, γραμμένο από τον Γέροντα Ιωσήφ Βατοπεδινό, περιγράφει τον Βίο του Αγίου Νεοφύτου του Εγκλείστου (1134-1219), μιας εξέχουσας μορφής της Εκκλησίας που αγίασε την Πάφο και ολόκληρη την Κύπρο. Γεννημένος στα Λεύκαρα, ο Νεόφυτος εγκατέλειψε το γάμο που του ετοίμαζαν σε ηλικία 18 ετών και έγινε μοναχός στη Μονή του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου. Λόγω της δυσαρέσκειάς του για την επαφή με πολύ κόσμο, μετά από επτά χρόνια αναχώρησε για τους Αγίους Τόπους και τελικά επέστρεψε στην Κύπρο. Εγκαταστάθηκε οριστικά σε ένα σπήλαιο στο Μελλισσόβουνο, το οποίο λάξευσε και ονόμασε Εγκλείστρα, αφιερώνοντάς το στον Τίμιο Σταυρό. Ο Άγιος έζησε στο ασκητήριό του για 60 ολόκληρα χρόνια, αποτελώντας πρότυπο για όλους τους μοναχούς.

Η μορφή του Αγίου Νεοφύτου συνδυάζει τον πραγματικό αναχωρητή και ασκητή με τον ιστορικό και συγγραφέα. Παρόλο που δεν έφυγε ποτέ από την Εγκλείστρα του, είχε πλήρη εικόνα των γεγονότων της εποχής του, τα οποία και κατέγραψε με ακρίβεια. Το έργο του περιλαμβάνει ερμηνευτικά κείμενα στην Αγία Γραφή, τυπικές διατάξεις, ιστορικά κείμενα, καθώς και λόγους και ακολουθίες για μνήμες Αγίων της Κύπρου. Το βιβλίο υπογραμμίζει τη μεγάλη προσφορά της Μονής του Αγίου Νεοφύτου, η οποία έγινε Σταυροπηγιακή, στον Κυπριακό Ελληνισμό, στηρίζοντας και εμψυχώνοντας τον λαό στα δύσκολα χρόνια της ξένης κατοχής και του απελευθερωτικού αγώνα. Ο Άγιος κοιμήθηκε σε μεγάλη ηλικία στις 12 Απριλίου 1219.