ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΟΥ ΚΑΙΣΑΡΟΣ

Το «Βασίλειο του Πνεύματος και το Βασίλειο του Καίσαρα” είναι ένα θεμελιώδες φιλοσοφικό έργο του Νικολάου Μπερδιάγιεφ (Nicolas Berdiaev, 1874-1948), γραμμένο με τον γνωστό του διαλεκτικό τρόπο. Ο Μπερδιάγιεφ θέτει τα δύο αυτά «βασίλεια” σε διαρκή αντιπαράθεση, όπου το Πνεύμα αντιπροσωπεύει τον αληθινό προορισμό του ανθρώπου ως «θεοειδούς” εικόνας, ενώ ο Καίσαρας αναφέρεται στις σφαίρες επιρροής της αντικειμενικότητας και της κοσμικής εξουσίας. Το έργο διαπνέεται από την αγωνία του συγγραφέα για το μέλλον του ανθρώπου και της ιστορίας, μια αγωνία που τη μεταδίδει στον αναγνώστη, καλώντας τον να πάρει θέση.

Ο Ρώσος υπαρξιστής φιλόσοφος τονίζει ότι ο άνθρωπος ζει συχνά σε διαφορετικούς κόσμους (αφηρημένους, φανταστικούς ή μυθικούς) και ότι η αντικειμενικότητα –είτε αυτή της «παράλογης” και «παρωχημένης” ύπαρξης των υπαρξιστών (Χάιντεγκερ, Σαρτρ) είτε αυτή της «ορθολογικής” κλασικής φιλοσοφίας– κυριαρχεί και καθιστά το ανθρώπινο πεπρωμένο ανεπανόρθωτο. Ο Μπερδιάγιεφ προσφέρει μια βαθιά διάκριση στους διάφορους «κολλεκτιβισμούς” και, ιδιαίτερα στο κεφάλαιο της «σομπορνόστ” (sobornost, δηλαδή της κοινοτικότητας/συναδέλφωσης), βοηθά τον αναγνώστη να βρει νέες εμπειρίες και ιδέες που δημιουργούν χαρά. Αποτελεί ένα ζωτικό βιβλίο από έναν σοφό και δημιουργικό άνθρωπο.