ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Το έργο «Η Άνοδος της Δύσης» του William H. McNeill (1963) θεωρείται ένα από τα μεγαλύτερα ιστορικά έργα του 20ού αιώνα και ο πρώτος που έγραψε μια πραγματικά παγκόσμια ιστορία. Ο συγγραφέας απορρίπτει την ιδέα των απομονωμένων πολιτισμών (όπως υποστηρίζουν οι Σπένγκλερ και Τόυνμπι) και προτείνει ότι οι μεγάλες κοινωνικές αλλαγές σε όλο τον κόσμο πυροδοτήθηκαν από ξένα ερεθίσματα.

Ο McNeill αναλύει τη σύγκριση μεταξύ των κλειστών, σταθερών συστημάτων (όπως το Κομφουκιανικό ρασιοναλιστικό μοντέλο της Κίνας και το αυστηρά θρησκευτικό μοντέλο της Μέσης Ανατολής) με το ασταθές, επιθετικό, αλλά διαρκώς ανανεούμενο σύστημα της Δύσης. Υποστηρίζει ότι η συστηματική αστάθεια του Καθολικισμού και η έλλειψη ενιαίας κυρίαρχης ιδεολογίας στη Δύση οδήγησε σε περιέργεια, τυχοδιωκτισμό και αιώνια επιθετικότητα. Αυτή η δυναμική, σε συνδυασμό με την Αναγέννηση και τη Μεταρρύθμιση, επέτρεψε στον δυτικό κόσμο να αναπτύξει τη ρασιοναλιστική σκέψη και την επιστήμη. Η τελική επικράτηση του δυτικού μοντέλου επισφραγίζεται με τις δύο βασικές επαναστάσεις: την πολιτική Γαλλική και την βιομηχανική-οικονομική Αγγλική.

Ο συγγραφέας έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στην Κίνα, την Ινδία, τη Μέση Ανατολή και, κυρίως, στον καθοριστικό ρόλο των νομαδικών λαών της Ευρασίας, αλλά αναγνώρισε αργότερα ότι η Κινεζική ιστορία χρειαζόταν περισσότερη προσοχή, ενώ παραδέχτηκε ότι ο τίτλος του βιβλίου είναι «πραγματική ατυχία». Ωστόσο, η βασική παραδοχή του βιβλίου παραμένει: ο ανθρώπινος πολιτισμός αναπτύχθηκε μέσω της αδιάκοπης αλληλεπίδρασης μεταξύ ανθρώπων, θεσμών και πολιτισμών.

Το βιβλίο, είναι ένα τιτάνιο και φιλόδοξο έργο που κέρδισε το National Book Award. Ο McNeill αμφισβητεί την άποψη ότι οι πολιτισμοί αναπτύχθηκαν ανεξάρτητα και υποστηρίζει ότι οι ανθρώπινες κουλτούρες αλληλεπιδρούσαν σε κάθε στάδιο της ιστορίας τους. Παρουσιάζει μια πρωτοποριακή παγκόσμια ιστορία που εξηγεί πώς η σημερινή μαζική κουλτούρα και ο παγκόσμιος διάλογος τέθηκαν υπό το πρίσμα της Δύσης, εστιάζοντας στον συστηματικό χάο και τη συνεχή αλλαγή της έναντι της σταθερότητας άλλων κέντρων (όπως η Κίνα και η Μέση Ανατολή). Είναι «το πιο πολυμαθές και πιο έξυπνο, είναι επίσης το πιο διεγερτικό και συναρπαστικό βιβλίο που έχει ποτέ εκτεθεί για να αφηγηθεί και να εξηγήσει ολόκληρη την ιστορία της ανθρωπότητας».